درمان لگن درد: وقتی استخوان لگن درد میکنه چیکار کنیم؟
- فیزیوتراپیست مطهره حسین پور
- آخرین به روزرسانی در ۵ اسفند ۱۴۰۴
«چند روزه استخوان لگنم جوری درد میکنه که موقع راه رفتن لنگ میزنم… نکنه باید مفصلم رو عوض کنم؟!» بیایید همین ابتدا یک نفس عمیق بکشید. وقتی درد مبهم، تیز یا تیرکشندهای در ناحیه لگن، کشاله ران یا باسن شما میپیچد، اولین تصویر ترسناکی که در ذهنتان شکل میگیرد، اتاق عمل و جراحی تعویض مفصل است. این ترس باعث میشود بسیاری از افراد هفتهها درد را تحمل کنند و با خوردن مشتمشت مسکن، مشکلشان را پیچیدهتر کنند.
اما واقعیت پزشکی چیز دیگری است. لگن (Hip joint) شاهراه ارتباطی بالاتنه و پایینتنه شماست و روزانه فشار چند برابر وزن بدنتان را تحمل میکند. به همین دلیل، دردهای این ناحیه بسیار فریبنده هستند. خیلی وقتها شما به دنبال درمان لگن درد هستید، در حالی که لگن شما کاملاً سالم است و این یک عضلهی ضعیف، یک دیسک کمر بیرونزده یا حتی یک اختلال در عضلات کف لگن است که سیگنال درد را به این ناحیه پرتاب میکند.
در این مطلب از مرکز فیزیوتراپی دایان، میخواهیم به زبان ساده اما با تکیه بر مقالات معتبر و ژورنالهای ارتوپدی، رازهای درد لگن را فاش کنیم. به شما خواهیم گفت چرا جستجوی خودسرانه برای ورزش لگن درد میتواند خطرناک باشد، چگونه در خانه علت درد را حدس بزنید و دستگاههای پیشرفتهای مثل تکار و مگنت چگونه شما را از تیغ جراحی نجات میدهند.
⚡لگن درد شما دقیقا کجاست؟
قبل از هر اقدامی، باید بدانید درد شما دقیقاً کجاست. انگشت خود را روی نقطهای که بیشترین درد را دارد بگذارید و با لیست زیر تطبیق دهید:
🔴 درد در کشاله ران (ناحیه جلوی لگن): این خطرناکترین نوع درد و نشاندهنده درگیریِ خود “مفصل ران” است. شایعترین علت آن آرتروز مفصل لگن (ساییدگی غضروف) یا در جوانترها، پارگی لابروم (حلقه غضروفی دور مفصل) است.
🔴 درد در پهلو و کنار خارجی ران: اگر وقتی روی پهلو میخوابید از درد بیدار میشوید یا با فشار دادن استخوان برجسته کنار لگن صدای “آخ” شما در میآید، مشکل از مفصل نیست! شما به احتمال زیاد دچار بورسیت لگن (التهاب کیسههای مایع محافظ) هستید.
🔴 درد در باسن و پشت لگن: این درد معمولاً ناشی از التهاب مفصل ساکروایلیاک (محل اتصال ستون فقرات به لگن)، گرفتگی عضلات سرینی یا عصب سیاتیک است که از کمر منشأ میگیرد و درد را به پشت ران پرتاب میکند.
کالبدشکافی متهمان؛ استخوان لگن درد میکنه یا بافتهای اطراف؟
برای اینکه بدانیم وقتی لگن درد میکنه چیکار کنیم، باید ابتدا درد را بشناسیم. دردهای ناحیه لگن به چند دسته بزرگ تقسیم میشوند که روش درمان هرکدام زمین تا آسمان با دیگری فرق دارد.
۱. آرتروز مفصل لگن (Osteoarthritis)؛ ساییدگی بیصدا
لگن یک مفصل “گوی و کاسهای” است. سرِ استخوان ران (گوی) درون حفره لگن (کاسه) میچرخد و بین آنها یک غضروف لغزنده قرار دارد. با افزایش سن، اضافهوزن یا کارهای سنگین، این غضروف نازک میشود.
علائم بارز: دردی که در کشاله ران و جلوی ران حس میشود، خشکی مفصل هنگام بیدار شدن در صبح و صدای “تقتق” یا ساییده شدن استخوانها به هم.
خبر خوب: با اینکه آرتروز درمان قطعی (بازگشت به روز اول) ندارد، اما با مراجعه به صفحه درمان آرتروز لگن میبینید که چطور با تقویت عضلات اطراف، مفصل را از فشار آزاد میکنیم. در موارد بسیار پیشرفته که غضروف کاملاً از بین رفته باشد، پزشک جراحی تعویض مفصل را پیشنهاد میدهد که پس از آن، گذراندن دوره فیزیوتراپی تعویض مفصل لگن برای راه رفتن بدون عصا کاملاً حیاتی است.
۲. بورسیت تروکانتریک (Trochanteric Bursitis)؛ درد پهلوخوابها
در کنار برجستگی استخوان ران، کیسههای کوچکی پر از مایع (بورس) وجود دارند که مثل روغن موتور، جلوی اصطکاک عضلات و استخوانها را میگیرند. اگر زیاد پیادهروی کنید، پله بالا بروید یا عضلات باسن شما ضعیف باشد، این کیسهها ملتهب میشوند. بیمارانی که نیاز به فیزیوتراپی بورسیت لگن دارند، معمولاً از درد شدید در کنار ران شاکی هستند که هنگام دراز کشیدن به آن سمت یا سوار شدن به ماشین، غیرقابل تحمل میشود.
۳. گیرافتادگی و پارگی لابروم (Labral Tear)
لابروم یک حلقه غضروفی محکم است که دور کاسه لگن را پوشانده و مفصل را وکیوم میکند تا گوی از کاسه خارج نشود. حرکات چرخشی ناگهانی (در ورزشکاران) یا ساختار غیرطبیعی استخوان میتواند این حلقه را پاره کند.
علامت خاص: احساس میکنید مفصل لگنتان گیر میکند، قفل میشود یا خالی میکند و دردی تیز در کشاله ران میپیچد. برای درمان بدون جراحی این مشکل، اطلاعات صفحه پارگی لابروم لگن بسیار کمککننده است.
۴. اختلالات بیومکانیکی: شیب لگن قدامی
گاهی اوقات استخوانها، غضروفها و اعصاب کاملاً سالم هستند، اما “زاویه ایستادن” شما کل سیستم را نابود کرده است! نشستنهای طولانی پشت میز باعث کوتاه شدن عضلات جلوی ران و کشیده شدن بیش از حد باسن میشود. این حالت لگن شما را به سمت جلو میچرخاند که به آن شیب لگن قدامی (Anterior Pelvic Tilt) میگویند. این چرخش غلط، کمردرد و درد لگن را همزمان به جان شما میاندازد.
۵. راز مگو: دردهای ارجاعی از کف لگن و رحم
این بخش را بسیاری از پزشکان عمومی جا میاندازند. گاهی دردهای عمقی در ناحیه لگن ریشه در مفاصل ندارند، بلکه ناشی از اسپاسم عضلات کف لگن، مشکلات رحم یا اختلالات دفع هستند.
درد و مشکلات دفع: گاهی گرفتگی عضلات کف لگن باعث یبوست مزمن و درد همزمان در لگن میشود. در این موارد فیزیوتراپی لگن برای یبوست معجزه میکند.
زنان و بارداری: ترشح هورمون ریلکسین در بارداری باعث شل شدن رباطهای لگن و دردهای طاقتفرسا در ناحیه ساکروایلیاک میشود. تخصص ما در بارداری فیزیوتراپی لگن و همچنین فیزیوتراپی لگن و رحم، بازگرداندن ثبات به این عضلات بدون دارو است.
درد عصبی خاص: اگر درد سوزشی و خنجری در ناحیه نشیمنگاه دارید که با نشستن بدتر میشود، ممکن است درگیری عصب پودندال باشد که نیازمند تکنیکهای فیزیوتراپی نورالژی پودندال است.
☎️ برای دریافت مشاوره و نوبتدهی، با شماره تلفنهای ۰۲۱۲۲۷۸۶۰۴۹ – ۰۹۱۲۸۳۴۰۵۳۶ تماس بگیرید و یا در روزهای تعطیل از طریق واتس آپ اقدام فرمایید.
وقتی لگن درد میکنه چیکار کنیم؟ (اقدامات اورژانسی در خانه)
این تکنیکهای طلایی را پیاده کنید:
استراحت هوشمندانه (Active Rest): خوابیدن مطلق در رختخواب بدترین کار ممکن است، زیرا مفصل را خشکتر کرده و عضلات را آتروفی (تحلیل) میکند. کارهای سنگین، دویدن و پلهنوردی را متوقف کنید، اما در خانه به آرامی قدم بزنید تا مایع مفصلی به گردش درآید.
قانون یخ و گرما:
اگر ضربهای به لگن خورده یا درد بعد از یک ورزش سنگین ناگهان شروع شده (مثل کشیدگی عضله کشاله ران)، در ۴۸ ساعت اول از کیسه یخ استفاده کنید تا التهاب خاموش شود.
اما اگر درد شما مزمن، خشک، همراه با آرتروز است و صبحها بیشتر میشود، کیسه آب گرم معجزه میکند. گرما عروق خونی را باز کرده و اکسیژن را به بافت آسیبدیده میرساند.
اصلاح نحوه خوابیدن: اگر کنار لگن درد میکند، هرگز روی آن نخوابید. به پهلوی سالم بخوابید و حتماً یک بالشت ضخیم بین دو زانوی خود بگذارید. این کار باعث میشود استخوان ران در یک راستای موازی قرار بگیرد و فشار از روی بورسها و مفصل ساکروایلیاک برداشته شود.
تکیهگاه (عصا): خجالت نکشید! اگر درد کشاله ران موقع راه رفتن شدید است، برای چند روز از یک عصا در سمت مخالف پای دردناک استفاده کنید. (مثلاً اگر لگن راست درد میکند، عصا را در دست چپ بگیرید). این کار ۲۰ تا ۳۰ درصد فشار را از روی مفصل برمیدارد.
شمشیر دولبهای به نام “ورزش برای لگن درد”
یکی از بیشترین جستجوها در اینترنت، یافتن کلماتی مثل حرکات اصلاحی لگن درد است. اما باید یک هشدار جدی به شما بدهیم: ورزش کردن با لگنی که ملتهب است و علت درد آن مشخص نیست، مثل بنزین ریختن روی آتش است.
بیماران زیادی به کلینیک ما مراجعه میکنند که با دیدن ویدیوهای اینستاگرامی سعی کردهاند لگن درد خود را با حرکات کششی درمان کنند، اما در نهایت یک التهاب ساده را به یک پارگی عضله تبدیل کردهاند.
اگر مشکل شما بورسیت (درد کنار ران) باشد: کشش دادن شدید عضلات کنار ران (مثل نوار ایلیوتیبیال)، سایش روی بورس ملتهب را بیشتر کرده و درد را دوچندان میکند.
اگر مشکل شما سیاتیک باشد: خم شدن به جلو برای کشش عضلات باسن، میتواند بیرونزدگی دیسک کمر شما را فاجعهبارتر کند.
راه حل چیست؟ ما در دایان معتقدیم هر بیمار نسخه خاص خودش را دارد. ابتدا باید علت درد با ارزیابی بیومکانیکی مشخص شود. اما اگر مطمئن هستید مشکل از گرفتگیهای ساده عضلانی به دلیل نشستن زیاد است، مجموعهای از تمرینات کاملاً ایمن و علمی را در مطلب تمرین کششی برای درد لگن و مفصل ران برای شما آماده کردهایم که میتوانید در خانه انجام دهید.
درمان قطعی لگن درد در دایان (معجزه تکنولوژی و دست)
بسیاری از بیماران میپرسند فیزیوتراپی لگن چگونه انجام میشود و آیا واقعاً بدون جراحی جواب میدهد؟ باید بدانید که لگن، عمیقترین مفصل بدن است. عضلات قطوری مثل گلوتئوس ماکسیموس (عضله بزرگ باسن) روی آن را پوشاندهاند. ماساژ دادن ساده پوست، به هیچ وجه به کانون درد در لگن نمیرسد.
ما در فیزیوتراپی دایان در خیابان پاسداران، از رویکرد درمانی ترکیبی (ترکیب دستگاههای High-Tech با هنر دست فیزیوتراپیست) استفاده میکنیم تا ریشه درد را خشک کنیم:
۱. عبور از دیواره گوشتی با تکار تراپی (Tecar Therapy)
وقتی آرتروز یا بورسیت در عمق ۱۰ سانتیمتری لگن شما شعلهور است، کیسه آب گرم بیفایده است. دستگاه تکار با استفاده از امواج رادیوفرکانسی (RF)، از پوست و چربی عبور کرده و یک گرمای لذتبخش و درمانی را مستقیماً در قلب مفصل لگن ایجاد میکند. این گرما عروق خونیِ خفته را بیدار کرده، اسید لاکتیک را میشوید و التهاب بورسها را در عرض چند جلسه ذوب میکند.
۲. بازسازی سلولی با مگنت تراپی (Magnet Therapy)
اگر دچار ساییدگی غضروف هستید یا فیزیوتراپی شکستگی لگن را پشت سر میگذارید، مگنت تراپی معجزه میکند. این دستگاه با ایجاد میدانهای مغناطیسی پالسی، پتانسیل الکتریکی سلولهای استخوان و غضروف را تغییر داده و سرعت جوش خوردن استخوان و کاهش ادم (ورم) مفصلی را چند برابر میکند. این روش کاملاً بدون درد و غیرتهاجمی است. (برای آشنایی با پکیج کامل دستگاههای ما، حتماً مطلب فیزیوتراپی لگن با دستگاه را مطالعه فرمایید)
۳. مانیپولاسیون و آزادسازی بافت نرم (Manual Therapy)
گاهی اوقات لگن درد به خاطر قفل شدن مفصل ساکروایلیاک در پشت لگن است. متخصصین دایان با تسلط بر علم بیومکانیک، با استفاده از دستان خود زاویه مفصل را تنظیم کرده و با تکنیکهای مانیپولاسیون (گاهی همراه با صدای تقِ مفصل)، فشار را از روی اعصاب برمیدارند. احساس سبکی پس از این درمان، غیرقابل وصف است.
۴. بیوفیدبک تراپی برای دردهای خاموش
برای آن دسته از دردهای لگنی که منشأ درگیری عضلات کف لگن (Pelvic Floor) دارند و باعث اختلالات ادراری یا جنسی شدهاند، ما از دستگاه بیوفیدبک استفاده میکنیم. در فیزیوتراپی لگن با بیوفیدبک و فیزیوتراپی کف لگن مثانه، سنسورهای خاصی به شما نشان میدهند که کدام عضله عمقی لگن شما دچار اسپاسم است تا بتوانید با تمرکز ذهنی و کمک فیزیوتراپیست، کنترل آن را دوباره به دست بگیرید.
سوالات متداول شما (FAQ)
آیا صدا دادن مفصل لگن همراه با درد خطرناک است؟
صدا دادن مفصل لگن (Snapping Hip Syndrome) اگر بدون درد باشد، معمولاً به دلیل گیر کردن یک تاندون روی استخوان برجسته لگن است و جای نگرانی ندارد. اما اگر این صدا با درد تیز و احساس خالی کردن همراه باشد، میتواند نشانه گیر افتادن یا پارگی لابروم (حلقه غضروفی لگن) باشد که نیاز به بررسی دقیق توسط متخصص فیزیوتراپی و تصویربرداری MRI دارد.
چرا لگن درد من تا زانو و ساق پا تیر میکشد؟
لگنی که به درستی کار نکند، فشار را به مفاصل بالا و پایین خود منتقل میکند. اما تیر کشیدن درد به صورت یک خط از باسن به پشت ران و ساق پا، معمولاً نشاندهنده درگیری عصب سیاتیک است (کمردرد ارجاعی). اما اگر درد فقط از کشاله ران تا داخل زانو احساس میشود، این یکی از نشانههای کلاسیک آرتروز مفصل لگن است که درد را به زانو ارجاع میدهد. به همین دلیل ما در دایان در جلسه ارزیابی، کل اندام تحتانی را بررسی میکنیم.
درمان لگن درد چقدر طول میکشد تا کامل خوب شود؟
این کاملاً به ریشه مشکل بستگی دارد. گرفتگیهای عضلانی حاد یا درگیریهای ساکروایلیاک معمولاً با ۳ تا ۶ جلسه فیزیوتراپی و درمان دستی بهبودی چشمگیری پیدا میکنند. درمان بورسیت ممکن است بین ۳ تا ۵ هفته زمان ببرد. اما در مورد آرتروز لگن، هدف ما متوقف کردن روند تخریب، کاهش درد تا ۸۰ درصد و آموزش تمریناتی است که باید به صورت مادامالعمر انجام دهید تا به جراحی نیاز پیدا نکنید
اجازه ندهید لگن درد شما را زمینگیر کند!
مفصل لگن تحملکنندهی بارِ زندگی شماست. نادیده گرفتن درد آن با جملاتی مثل “حتماً بد خوابیدم” یا خاموش کردن آلارمهای خطر با مُسکنهای قوی، فقط باعث میشود غضروفها بیشتر ساییده شوند و عضلات بیشتر ضعیف گردند. در نهایت زمانی به خود میآیید که استخوانها به هم ساییده میشوند و راهی جز جراحی ندارید.
شما الان میدانید که انواع لگن درد چیست، روش فیزیوتراپی لگن چقدر پیشرفته و متنوع است و چرا جستجوی کورکورانه برای حرکات ورزشی میتواند خطرناک باشد.
در کلینیک فیزیوتراپی دایان، ما با بهرهگیری از بهروزترین دستگاههای دنیا (تکار، مگنت، شاکویو) و دستان معجزهگر متخصصین خود، علت اصلی لگن درد شما را پیدا کرده و برای همیشه ریشهکن میکنیم.
آیا شما هم موقع بیدار شدن از خواب احساس خشکی شدید در کشاله ران میکنید؟ آیا نشستن روی صندلی محل کار برایتان عذابآور شده است؟ استخوان لگن شما در حال فریاد کشیدن است! همین امروز درد را متوقف کنید. با شمارههای کلینیک دایان تماس بگیرید و نوبت ارزیابی بیومکانیکال خود را رزرو کنید تا مسیر بازگشت به روزهای بدون درد را آغاز کنیم.
☎️ برای دریافت مشاوره و نوبتدهی، با شماره تلفنهای ۰۲۱۲۲۷۸۶۰۴۹ – ۰۹۱۲۸۳۴۰۵۳۶ تماس بگیرید و یا در روزهای تعطیل از طریق واتس آپ اقدام فرمایید.
فیزیوتراپی با بیمه در تهران | لیست بیمه های پایه و تکمیلی طرف قرارداد دایان
بفرست برای کسی که نیاز داره ببینه . . .
بیشتر در این رابطه بخوانید
آخرین مقالات در فیزیوتراپی دایان
