فیزیوتراپی دایان » فیزیوتراپی اندامها » فیزیوتراپی شانه » گرفتگی عضلات زیر بغل؛ علت اسپاسم، درمان و پیشگیری
گرفتگی عضلات زیر بغل؛ علت اسپاسم، درمان و پیشگیری
- مرکز فیزیوتراپی دایان
- آخرین به روزرسانی در ۱۱ آبان ۱۴۰۵



احساس سفتی یا درد ناگهانی در ناحیه زیر بغل ممکن است به علت انقباض غیرارادی عضلات اطراف شانه و قفسه سینه ایجاد شود. بعضی افراد این حالت را به شکل یک گره سفت در عمق زیر بغل توصیف میکنند که برای چند ثانیه یا چند دقیقه اجازه حرکت راحت دست را نمیدهد. با این حال، درد زیر بغل همیشه منشأ عضلانی ندارد و گاهی مشکلات دیگری مانند درگیری غدد لنفاوی، اعصاب یا مفصل شانه میتوانند علائمی مشابه ایجاد کنند.
گرفتگی عضلات زیر بغل با کشیدگی و پارگی عضله یکسان نیست. در گرفتگی، عضله بهطور ناخواسته منقبض میشود و برای مدتی در حالت سفت و دردناک باقی میماند؛ اما در کشیدگی، ممکن است بخشی از فیبرهای عضلانی یا ساختار تاندون بر اثر فشار بیش از حد آسیب ببیند. شناخت این تفاوت به انتخاب روش مراقبت مناسب کمک میکند.
در این مطلب، علتهای احتمالی گرفتگی عضلات زیر بغل، اقدامات اولیه هنگام اسپاسم، حرکات کششی ملایم، روشهای پیشگیری و زمان مراجعه به پزشک یا فیزیوتراپیست را بررسی میکنیم.
- 1. گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
- 2. کدام عضلات ممکن است باعث گرفتگی زیر بغل شوند؟
- 3. علت گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
- 4. علائم گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
- 5. تفاوت گرفتگی عضله زیر بغل با کشیدگی و پارگی چیست؟
- 6. هنگام گرفتگی عضلات زیر بغل چه کار کنیم؟
- 7. حرکات کششی برای گرفتگی عضلات زیر بغل
- 8. فیزیوتراپی برای گرفتگی عضلات زیر بغل چگونه کمک میکند؟
- 9. چگونه از گرفتگی مجدد عضلات زیر بغل پیشگیری کنیم؟
- 10. چه زمانی گرفتگی زیر بغل نشانه یک مشکل جدیتر است؟
- 11. برای تشخیص گرفتگی عضلات زیر بغل چه بررسیهایی لازم است؟
- 12. سؤالات متداول درباره گرفتگی عضلات زیر بغل
گرفتگی عضلات زیر بغل به انقباض ناخواسته و دردناک عضلات اطراف این ناحیه گفته میشود. این حالت ممکن است پس از فعالیت بدنی، خستگی، نگهداشتن طولانیمدت دست در یک وضعیت یا بدون محرک مشخص ایجاد شود. توقف فعالیت تحریککننده، قرار دادن بازو در وضعیت راحت و کشش ملایم میتواند به کاهش علائم کمک کند. اگر گرفتگی مرتب تکرار میشود، با ضعف یا تورم همراه است یا علت مشخصی ندارد، بهتر است علت آن بررسی شود.
گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
گرفتگی عضله یا Muscle Cramp به انقباض ناگهانی، غیرارادی و معمولاً دردناک یک عضله یا گروهی از عضلات گفته میشود. در این وضعیت، عضله بدون اینکه فرد بخواهد منقبض میشود و برای مدتی بهسختی به حالت استراحت برمیگردد. ممکن است هنگام لمس، سفتتر از حالت طبیعی احساس شود یا فرد تصور کند یک گره درون عضله ایجاد شده است.
ناحیه زیر بغل از نظر آناتومیکی یک فضای ساده با یک عضله مشخص نیست؛ بلکه چندین عضله، تاندون، عصب، رگ خونی، غدد لنفاوی و بافتهای دیگر در اطراف آن قرار دارند. به همین دلیل، چیزی که افراد بهعنوان گرفتگی زیر بغل احساس میکنند ممکن است از عضلات دیواره قفسه سینه، پشت، شانه یا بخش داخلی بازو ناشی شده باشد.
اسپاسم ممکن است چند ثانیه تا چند دقیقه ادامه پیدا کند و پس از برطرف شدن آن، حساسیت یا احساس کوفتگی برای مدتی باقی بماند. البته اگر درد طولانیمدت باشد یا با هر حرکت دست تکرار شود، نباید بدون معاینه آن را صرفاً گرفتگی ساده عضله در نظر گرفت.
- گرفتگی عضلات زیر بغل ممکن است به شکل انقباض ناگهانی، سفتی یا درد موضعی احساس شود.
- خستگی عضلانی، فعالیت تکراری و فشار بیش از حد از عوامل احتمالی اسپاسم هستند.
- کشش ملایم و کنترلشده میتواند به کاهش گرفتگی حاد کمک کند.
- هر درد یا تودهای در زیر بغل منشأ عضلانی ندارد؛ تورم غدد لنفاوی و مشکلات دیگر نیز باید در نظر گرفته شوند.
- گرفتگیهای مکرر، ضعف عضلانی یا علائم همراه غیرمعمول نیازمند ارزیابی پزشکی هستند.
کدام عضلات ممکن است باعث گرفتگی زیر بغل شوند؟
وقتی از گرفتگی زیر بغل صحبت میکنیم، معمولاً منظور انقباض یکی از عضلات اطراف این ناحیه است. مهمترین عضلاتی که میتوانند در ایجاد احساس سفتی یا درد در این محدوده نقش داشته باشند عبارتاند از:
- عضله پشتی بزرگ (Latissimus Dorsi): این عضله بخش بزرگی از پشت را میپوشاند و به قسمت بالایی استخوان بازو متصل میشود. هنگام پایین آوردن دست، کشیدن بازو به سمت بدن و انجام حرکاتی مثل بارفیکس فعالیت میکند. درد یا اسپاسم آن ممکن است در بخش پشتی زیر بغل یا کنار قفسه سینه احساس شود.
- عضله گرد بزرگ (Teres Major): این عضله در نزدیکی بخش پشتی شانه قرار دارد و در حرکت دادن بازو به سمت عقب و داخل نقش دارد. درد آن میتواند در قسمت پشتی زیر بغل احساس شود.
- عضلات سینهای (Pectoralis Major و Minor): این عضلات در بخش جلویی زیر بغل و قفسه سینه قرار دارند. انقباض یا حساسیت آنها ممکن است بهصورت سفتی در قسمت جلویی زیر بغل احساس شود.
- عضله دندانهای قدامی (Serratus Anterior): این عضله روی سطح جانبی دندهها قرار دارد و در حرکت و کنترل کتف نقش مهمی دارد. درد آن گاهی در امتداد دیواره کناری قفسه سینه احساس میشود.
بنابراین محل دقیق درد، حرکتی که آن را تشدید میکند و نتیجه معاینه به متخصص کمک میکند مشخص کند کدام عضله یا بافت درگیر است. صرفاً احساس درد در زیر بغل برای تشخیص عضله مسئول کافی نیست.
علت گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
گرفتگی عضلات زیر بغل معمولاً یک علت واحد و قطعی ندارد. در بسیاری از موارد، ترکیبی از خستگی عضلانی، فشار تکراری، آمادگی جسمانی ناکافی و شرایط فردی در بروز آن نقش دارند. برخی از عوامل احتمالی عبارتاند از:
۱. خستگی عضلات در اثر فعالیت تکراری
وقتی یک عضله برای مدت طولانی یا با شدت زیاد فعالیت میکند، ممکن است کنترل طبیعی انقباض و شلشدن آن مختل شود. برای مثال، انجام تعداد زیادی حرکت کششی، کار طولانی با دستها در بالای سر، شنا کردن یا فعالیتهای تکراری شانه میتواند عضلات اطراف زیر بغل را خسته کند.
در چنین شرایطی ممکن است فرد هنگام پایین آوردن دست یا پس از پایان فعالیت، احساس سفتی و انقباض ناگهانی داشته باشد. افزایش تدریجی شدت فعالیت و در نظر گرفتن زمان کافی برای ریکاوری میتواند به مدیریت این مشکل کمک کند.
۲. افزایش ناگهانی شدت یا حجم تمرین
شروع ناگهانی تمرینات سنگین پس از یک دوره کمتحرکی، افزایش سریع تعداد ستها یا انجام حرکات جدید میتواند فشار زیادی به عضلات کمربند شانهای وارد کند. عضلات پشتی بزرگ، سینهای و عضلات کنترلکننده کتف در بسیاری از این حرکات درگیر هستند.
برای مثال، ممکن است فردی که مدتها تمرین نکرده است، در اولین جلسه بدنسازی تعداد زیادی بارفیکس یا حرکت لت انجام دهد. در این شرایط، خستگی عضلات میتواند زمینهساز گرفتگی شود. البته اگر درد با کبودی، ضعف واضح یا حساسیت شدید همراه باشد، احتمال آسیب عضلانی نیز باید بررسی شود.
۳. نگهداشتن طولانیمدت دست در یک وضعیت
کار کردن با دستهای بالای سر، رنگآمیزی سقف، نصب وسایل، مرتب کردن قفسههای بلند یا حتی قرار گرفتن طولانیمدت در یک وضعیت نامناسب میتواند عضلات شانه و اطراف زیر بغل را تحت فشار قرار دهد.
در این وضعیت، عضله ممکن است برای مدت طولانی در یک طول مشخص باقی بماند و بهتدریج خسته یا حساس شود. تغییر وضعیت بدن، استراحتهای کوتاه و تقسیم فعالیتهای سنگین به بخشهای کوچکتر میتواند مفید باشد.
۴. کمآبی و تغییر تعادل مایعات و الکترولیتها
از دست دادن مقدار قابل توجهی مایعات و املاح در اثر تعریق زیاد، ورزش طولانی یا بیماریهایی که با اسهال و استفراغ همراه هستند، ممکن است در برخی افراد زمینه گرفتگی عضلات را فراهم کند.
با این حال، برخلاف تصور رایج، هر گرفتگی عضلانی به معنای کمبود منیزیم، پتاسیم یا کلسیم نیست. پژوهشهای مربوط به گرفتگیهای ورزشی نشان میدهند که خستگی عصبیعضلانی و عوامل مختلف فردی و محیطی نیز در بروز آن نقش دارند. بنابراین مصرف خودسرانه مکملهای معدنی بدون بررسی علت، راهحل مناسبی برای همه افراد نیست.
۵. وضعیت شانه و کنترل کتف
قرار گرفتن طولانیمدت در وضعیت خمیده، جلو آمدن شانهها و کنترل نامناسب کتف ممکن است نحوه فعالیت عضلات اطراف شانه و قفسه سینه را تغییر دهد. در بعضی افراد، این وضعیت با احساس خستگی، فشار یا درد در اطراف زیر بغل همراه میشود.
البته نباید هر گرفتگی زیر بغل را به قوز کردن یا وضعیت بدنی نسبت داد. برای مشخص شدن نقش وضعیت شانه، باید الگوی حرکت، دامنه حرکتی و عملکرد عضلات در معاینه بررسی شود.
۶. بعضی داروها یا بیماریهای زمینهای
برخی داروها و شرایط پزشکی میتوانند احتمال گرفتگی عضلات را افزایش دهند. برای مثال، تغییرات الکترولیتی، بعضی اختلالات متابولیک، مشکلات تیروئید، بیماریهای کلیوی و برخی اختلالات عصبی ممکن است با گرفتگیهای مکرر همراه باشند.
اگر گرفتگی زیر بغل بدون فعالیت مشخص ایجاد میشود، مرتب تکرار میشود یا همزمان در چند قسمت بدن وجود دارد، لازم است سوابق پزشکی، داروهای مصرفی و سایر علائم توسط پزشک بررسی شوند. در چنین شرایطی نباید بدون ارزیابی، مشکل را صرفاً به کمآبی یا خستگی نسبت داد.
علائم گرفتگی عضلات زیر بغل چیست؟
شدت و نوع علائم به عضله درگیر و علت ایجاد اسپاسم بستگی دارد. گرفتگی ساده معمولاً شروع نسبتاً ناگهانی دارد و با احساس انقباض یا سفتی همراه است. نشانههای رایج عبارتاند از:
- انقباض ناگهانی: فرد احساس میکند بخشی از زیر بغل یا کنار قفسه سینه ناگهان جمع شده است.
- احساس گره یا سفتی: عضله ممکن است هنگام لمس سفتتر از حالت معمول باشد.
- درد هنگام حرکت دست: بالا بردن بازو، کشیدن آن به عقب یا نزدیک کردن آن به بدن ممکن است ناراحتی ایجاد کند.
- درد با کشش عضله: قرار دادن دست در وضعیت کشیده ممکن است احساس فشار یا سفتی را بیشتر کند.
- پرش یا لرزش موضعی: گاهی انقباضهای کوتاه و غیرارادی در بخشی از عضله احساس یا مشاهده میشوند.
- حساسیت باقیمانده: حتی پس از برطرف شدن اسپاسم ممکن است عضله برای مدتی دردناک یا حساس باشد.
اگر بهجای یک انقباض گذرا، تودهای مشخص، تورم پایدار، قرمزی پوست، گرمی موضعی یا درد مداوم وجود دارد، احتمال دارد علت دیگری مطرح باشد و بررسی پزشکی ضرورت پیدا کند.
تفاوت گرفتگی عضله زیر بغل با کشیدگی و پارگی چیست؟
یکی از اشتباهات رایج این است که هر نوع درد یا سفتی زیر بغل را گرفتگی عضله در نظر میگیرند. در حالی که اسپاسم، کشیدگی و پارگی از نظر ماهیت آسیب با یکدیگر تفاوت دارند.
| ویژگی | گرفتگی عضله | کشیدگی یا پارگی عضله |
|---|---|---|
| ماهیت مشکل | انقباض غیرارادی عضله | آسیب به فیبرهای عضلانی یا ساختار تاندون |
| شروع علائم | معمولاً ناگهانی و همراه با سفتشدن عضله | اغلب پس از فشار، کشش یا انقباض شدید |
| مدت علائم | معمولاً چند ثانیه تا چند دقیقه؛ گاهی حساسیت باقی میماند | ممکن است چند روز تا چند هفته یا بیشتر ادامه یابد |
| کبودی و تورم | معمولاً وجود ندارد | در آسیبهای متوسط یا شدید ممکن است دیده شود |
| کاهش قدرت | معمولاً پس از برطرف شدن اسپاسم، قدرت به حالت طبیعی نزدیک میشود | ممکن است ضعف قابل توجه و محدودیت عملکرد وجود داشته باشد |
| روش بررسی | شرح حال و معاینه، با توجه به علت و تکرار علائم | معاینه و در صورت لزوم تصویربرداری |
این تفاوتها قطعی نیستند و ممکن است علائم دو مشکل با هم همپوشانی داشته باشند. برای مثال، آسیب عضلانی میتواند با اسپاسم محافظتی همراه شود. اگر هنگام فعالیت ناگهان درد شدیدی احساس کردهاید و بعد از آن ضعف، کبودی یا محدودیت حرکت دارید، بهتر است احتمال آسیب ساختاری بررسی شود.
برای آشنایی با علائم و روش درمان آسیبهای ساختاری، مطلب کشیدگی عضله زیر بغل؛ علائم و روش درمان را بخوانید.
هنگام گرفتگی عضلات زیر بغل چه کار کنیم؟
اگر احساس میکنید عضله زیر بغل ناگهان منقبض شده است، اولین اقدام این است که فعالیتی را که باعث تشدید درد میشود متوقف کنید. تلاش برای ادامه تمرین یا کشیدن ناگهانی دست ممکن است ناراحتی را بیشتر کند.
۱. فعالیت را متوقف کنید و به عضله فرصت دهید
وزنه، حرکت ورزشی یا کاری را که باعث شروع گرفتگی شده است کنار بگذارید. بازو را در وضعیتی قرار دهید که کمترین درد را ایجاد میکند. لازم نیست دست را کاملاً بیحرکت نگه دارید؛ هدف این است که از فشار اضافه و انقباض شدید جلوگیری شود.
۲. کشش ملایم و کنترلشده انجام دهید
اگر درد شدید نیست و نشانهای از آسیب جدی وجود ندارد، میتوانید عضله را بهآرامی در محدوده قابل تحمل کشش دهید. کشش نباید با درد تیز، افزایش ناگهانی درد یا احساس پارگی همراه باشد.
برای مثال، اگر سفتی در بخش پشتی و کناری زیر بغل احساس میشود، بالا بردن آرام بازو و متمایل کردن ملایم تنه به سمت مخالف ممکن است احساس کشش ایجاد کند. اگر این حرکت درد را تشدید کرد، آن را متوقف کنید.
۳. از گرمای ملایم برای کاهش احساس سفتی کمک بگیرید
در بعضی افراد، قرار دادن حوله گرم یا دوش آب گرم میتواند احساس سفتی عضله را کاهش دهد. گرما باید ملایم و قابل تحمل باشد و نباید باعث قرمزی شدید یا سوختگی پوست شود.
اگر پس از فعالیت، درد و حساسیت موضعی باقی مانده است، کمپرس سرد نیز ممکن است برای تسکین موقت درد مفید باشد. انتخاب گرما یا سرما به واکنش فرد و نوع علائم بستگی دارد؛ هیچکدام درمان قطعی علت گرفتگی محسوب نمیشوند.
۴. آب و مایعات کافی مصرف کنید
اگر در اثر ورزش، گرما یا تعریق زیاد مایعات از دست دادهاید، جبران تدریجی آنها اهمیت دارد. نوشیدن آب در شرایط معمول میتواند کافی باشد. در فعالیتهای طولانی و همراه با تعریق زیاد، ممکن است جایگزینی سدیم و سایر الکترولیتها نیز اهمیت پیدا کند؛ اما استفاده از قرص نمک یا مکملهای معدنی بدون نیاز مشخص توصیه نمیشود.
۵. از ماساژ شدید و کشش اجباری خودداری کنید
فشار دادن شدید زیر بغل، ماساژ عمیق روی یک نقطه دردناک یا تلاش برای باز کردن اجباری عضله ممکن است علائم را تشدید کند؛ بهخصوص اگر مشکل در واقع کشیدگی عضله، آسیب تاندون یا التهاب بافتهای اطراف باشد.
حرکات کششی برای گرفتگی عضلات زیر بغل
شواهد اختصاصی درباره حرکات کششی برای گرفتگی ناحیه زیر بغل محدود است؛ بنابراین این تمرینها بر اساس محل احتمالی عضلات درگیر پیشنهاد میشوند و باید فقط در محدوده بدون درد انجام شوند. انتخاب حرکت به محل دقیق گرفتگی بستگی دارد و هیچ حرکت واحدی برای تمام افراد مناسب نیست.
۱. کشش ملایم عضلات پشتی و کناری زیر بغل
این حرکت میتواند عضلات پشتی بزرگ و بخشهایی از عضلات اطراف قفسه سینه را درگیر کند.
- در حالت ایستاده یا نشسته، دست سمت درگیر را بهآرامی بالای سر ببرید.
- آرنج را کمی خم نگه دارید و از بالا بردن اجباری شانه خودداری کنید.
- تنه را بهآرامی به سمت مخالف متمایل کنید تا کشش ملایمی در کنار تنه و زیر بغل احساس شود.
- حدود ۱۰ تا ۲۰ ثانیه در محدوده راحت باقی بمانید و سپس به وضعیت اولیه برگردید.
این حرکت را فقط در صورتی ادامه دهید که احساس کشش ملایم داشته باشید. درد تیز یا افزایش علائم نشانه توقف تمرین است.
۲. کشش عضلات جلوی شانه و قفسه سینه
اگر احساس سفتی بیشتر در قسمت جلویی زیر بغل است، کشش ملایم عضلات سینهای ممکن است مفید باشد.
- کنار چارچوب در بایستید.
- ساعد را روی چارچوب قرار دهید و آرنج را پایینتر از سطح شانه نگه دارید.
- بدون چرخاندن شدید تنه، بدن را بهآرامی از بازو دور کنید.
- وقتی کشش ملایمی در جلوی شانه و قفسه سینه احساس کردید، ۱۰ تا ۲۰ ثانیه مکث کنید.
اگر بالا نگهداشتن دست درد زیر بغل را بیشتر میکند، این تمرین برای شما مناسب نیست و نباید آن را به اجبار انجام دهید.
۳. حرکت کنترلشده شانه و کتف
گاهی بهجای کشش مستقیم، حرکت آرام شانهها و کتفها میتواند به کاهش خشکی ناشی از ثابت ماندن طولانیمدت کمک کند.
- در حالت نشسته یا ایستاده، دستها را آزاد کنار بدن قرار دهید.
- شانهها را بهآرامی به سمت عقب حرکت دهید.
- کتفها را بدون فشار زیاد به هم نزدیک کنید.
- چند ثانیه مکث کنید و سپس عضلات را رها کنید.
این حرکت باید آرام و بدون درد انجام شود. هدف، حفظ حرکت طبیعی شانه است، نه ایجاد انقباض شدید یا تقویت عضلات در زمان اسپاسم.
این حرکات برای گرفتگی ساده و احساس سفتی خفیف در نظر گرفته شدهاند و جایگزین معاینه نیستند. اگر درد با کبودی، تورم، ضعف واضح، محدودیت شدید حرکت یا شروع ناگهانی پس از یک آسیب همراه است، قبل از انجام تمرین باید علت آن بررسی شود.
فیزیوتراپی برای گرفتگی عضلات زیر بغل چگونه کمک میکند؟
اگر گرفتگی زیر بغل بهصورت مکرر اتفاق میافتد، با حرکت دست برمیگردد یا باعث محدودیت فعالیتهای روزمره شده است، فیزیوتراپی میتواند در بررسی عملکرد عضلات و اصلاح عوامل زمینهساز نقش داشته باشد. البته اولین قدم، تشخیص درست علت علائم است؛ زیرا همه دردهای ناحیه زیر بغل با درمان عضلانی برطرف نمیشوند.
۱. ارزیابی عضلات و الگوی حرکت شانه
فیزیوتراپیست با بررسی دامنه حرکتی شانه، وضعیت کتف، قدرت عضلات و حرکاتی که درد را ایجاد میکنند، تلاش میکند منشأ احتمالی علائم را مشخص کند. در این ارزیابی ممکن است عضلات پشتی بزرگ، سینهای، عضلات اطراف کتف و ساختارهای مرتبط با مفصل شانه بررسی شوند.
همچنین لازم است مشخص شود که درد واقعاً از عضلات ناشی میشود یا احتمال درگیری عصب، مفصل شانه، گردن یا سایر بافتهای اطراف وجود دارد. اگر یافتهها به یک مشکل غیرعضلانی مشکوک باشند، ارجاع برای بررسی پزشکی ضروری است.
۲. تمریندرمانی و اصلاح الگوی فعالیت
در صورت تأیید منشأ عضلانی، تمرینها بر اساس وضعیت فرد انتخاب میشوند. این تمرینها ممکن است شامل افزایش تدریجی دامنه حرکتی، بهبود کنترل کتف، تقویت عضلات کمربند شانهای و افزایش تحمل عضلات در برابر فعالیت باشند.
هدف این نیست که عضله صرفاً برای چند ساعت شل شود؛ بلکه باید عوامل حرکتی و فعالیتهایی که احتمال برگشت علائم را افزایش میدهند نیز شناسایی و اصلاح شوند.
در صورت نیاز، از روشهای درمان دستی برای کاهش محدودیت حرکتی و بهبود تحمل حرکت استفاده میشود. انتخاب تکنیک به یافتههای معاینه بستگی دارد و نباید فشار مستقیم و شدید روی ناحیه حساس زیر بغل اعمال شود.
۳. استفاده از روشهای کمکی برای کنترل علائم
در بعضی شرایط، فیزیوتراپیست ممکن است برای کاهش درد و تنش عضلانی از روشهایی مانند گرمای سطحی، لیزر پرتوان، تکار، اولتراسوند و درمانهای دستی استفاده کند. این روشها با توجه به علت گرفتگی، شدت علائم و وضعیت بیمار انتخاب میشوند و میتوانند در کنار تمرینات کششی و درمانهای تخصصی به بهبود علائم و عملکرد عضلات کمک کنند. انتخاب روش مناسب به ارزیابی فیزیوتراپیست و پاسخ بیمار به درمان بستگی دارد.
در رویکرد توانبخشی، درمان باید بر اساس علت مشکل انتخاب شود و در صورت امکان، تمریندرمانی و اصلاح فعالیتها بخش اصلی برنامه باشند.
چگونه از گرفتگی مجدد عضلات زیر بغل پیشگیری کنیم؟
اگر گرفتگی پس از ورزش یا فعالیت تکراری ایجاد میشود، این اقدامات ممکن است به کاهش احتمال تکرار آن کمک کنند. با این حال، پیشگیری باید با توجه به علت و شرایط فرد تنظیم شود.
- شدت تمرین را تدریجی افزایش دهید: بعد از وقفه طولانی، تمرینات سنگین بالاتنه را با حجم کمتر شروع کنید و به بدن فرصت سازگاری بدهید.
- قبل از ورزش گرم کنید: چند دقیقه فعالیت سبک و حرکات پویا برای شانه و کتف انجام دهید.
- بین فعالیتهای تکراری استراحت کنید: اگر مدت زیادی با دستهای بالای سر کار میکنید، در فواصل منظم وضعیت خود را تغییر دهید.
- تکنیک حرکات ورزشی را اصلاح کنید: در حرکاتی مثل بارفیکس، لت و شنا، از انجام حرکت با خستگی شدید یا فرم نامناسب خودداری کنید.
- مایعات کافی مصرف کنید: بهویژه هنگام ورزش در هوای گرم یا فعالیتهایی که تعریق زیادی ایجاد میکنند.
- به ریکاوری توجه کنید: خواب کافی و فاصله مناسب بین جلسات تمرینی به تحمل بهتر فعالیت کمک میکند.
- گرفتگیهای مکرر را بررسی کنید: اگر اسپاسم بدون علت مشخص تکرار میشود، فقط به کشش و مکمل اکتفا نکنید و علت زمینهای را بررسی کنید.
چه زمانی گرفتگی زیر بغل نشانه یک مشکل جدیتر است؟
بسیاری از گرفتگیهای ساده عضلانی با اقدامات اولیه برطرف میشوند؛ اما هر نوع درد زیر بغل را نباید به اسپاسم نسبت داد. این ناحیه علاوه بر عضلات، شامل غدد لنفاوی، عروق، اعصاب و بافتهای دیگری است که ممکن است منشأ درد یا تورم باشند.
تورم یا توده در زیر بغل
اگر بهجای سفتشدن موقت عضله، یک توده یا برجستگی مشخص زیر پوست احساس میکنید، احتمال دارد غدد لنفاوی یا بافتهای دیگر درگیر باشند. عفونتهای پوستی، التهاب و برخی بیماریهای دیگر میتوانند باعث بزرگشدن غدد لنفاوی زیر بغل شوند.
تودهای که باقی میماند، بزرگتر میشود یا با تب، تعریق شبانه یا کاهش وزن بیدلیل همراه است، باید توسط پزشک بررسی شود. نباید آن را با ماساژ یا تمرین کششی درمان کرد.
درد همراه با علائم قلبی یا تنفسی
اگر درد زیر بغل همراه با فشار یا درد قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد، تهوع، سرگیجه یا انتشار درد به بازو، پشت یا فک باشد، احتمال یک مشکل قلبی یا وضعیت اورژانسی دیگر مطرح است. در این شرایط نباید منتظر برطرف شدن گرفتگی بمانید و باید فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
ضعف یا علائم عصبی
اگر همراه درد زیر بغل، بیحسی، گزگز مداوم، ضعف قابل توجه دست یا اختلال در کنترل حرکت بازو دارید، لازم است احتمال درگیری عصبی یا مشکلات گردن و شانه بررسی شود.
درد مداوم، تورم یا قرمزی
دردی که با استراحت و اقدامات اولیه بهتر نمیشود، تورم و گرمی موضعی، قرمزی پوست یا تب میتواند نشانه مشکلی غیر از گرفتگی ساده باشد. در چنین شرایطی ارزیابی پزشکی اهمیت دارد.
اگر درد زیر بغل با درد یا فشار قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد، غش یا ضعف ناگهانی همراه است، فوراً به اورژانس مراجعه کنید. در صورت وجود توده پایدار، بزرگشونده یا همراه با علائم عمومی نیز باید برای بررسی علت به پزشک مراجعه شود.
برای تشخیص گرفتگی عضلات زیر بغل چه بررسیهایی لازم است؟
در بسیاری از موارد، شرح حال و معاینه بالینی برای تشخیص گرفتگی ساده کافی است. پزشک یا فیزیوتراپیست درباره زمان شروع علائم، فعالیتهای اخیر، مدت انقباض، محل دقیق درد و عواملی که آن را تشدید یا کاهش میدهند سؤال میکند.
در معاینه ممکن است قدرت عضلات، دامنه حرکتی شانه، حساسیت موضعی و وضعیت پوست و بافتهای اطراف بررسی شوند. اگر نشانهای از درگیری غدد لنفاوی، آسیب ساختاری، مشکل عصبی یا بیماری زمینهای وجود داشته باشد، بررسیهای تکمیلی بر اساس تشخیص احتمالی انتخاب میشوند.
برای مثال، در صورت شک به آسیب عضله یا تاندون ممکن است سونوگرافی یا MRI لازم شود. اگر گرفتگیها مکرر و بدون علت مشخص باشند، پزشک ممکن است با توجه به شرایط فرد آزمایش خون یا بررسیهای دیگری را درخواست کند. انجام تصویربرداری یا آزمایش برای تمام افرادی که یک بار دچار گرفتگی شدهاند ضروری نیست.
سؤالات متداول درباره گرفتگی عضلات زیر بغل
۱. چرا عضله زیر بغل ناگهان میگیرد؟
خستگی عضلات، افزایش ناگهانی فعالیت، حرکات تکراری، نگهداشتن طولانیمدت دست در یک وضعیت و برخی عوامل زمینهای میتوانند باعث اسپاسم شوند. اگر گرفتگی مرتب تکرار شود، بهتر است بررسی تخصصی انجام شود.
۲. برای گرفتگی عضلات زیر بغل چه کنیم؟
فعالیت تحریککننده را متوقف کنید، بازو را در وضعیت راحت قرار دهید و در صورت نبود علائم آسیب جدی، کشش بسیار ملایم انجام دهید. گرمای ملایم یا ماساژ سطحی ممکن است به تسکین احساس سفتی کمک کند. از کشش اجباری و فشار شدید روی ناحیه دردناک خودداری کنید.
۳. آیا کمبود منیزیم باعث گرفتگی زیر بغل میشود؟
کمبود برخی مواد معدنی میتواند در بعضی شرایط با گرفتگی عضلات ارتباط داشته باشد، اما تمام اسپاسمها ناشی از کمبود منیزیم نیستند. خستگی عضلانی، عوامل عصبیعضلانی و بعضی بیماریها نیز ممکن است نقش داشته باشند. مصرف مکمل بهتر است فقط در صورت وجود نیاز مشخص و با نظر متخصص انجام شود.
۴. آیا گرفتگی زیر بغل با حرکت دست بیشتر میشود؟
بله، اگر عضلات اطراف شانه و زیر بغل دچار اسپاسم باشند، بعضی حرکات مانند بالا بردن بازو، کشیدن دست به عقب یا دور کردن آن از بدن ممکن است احساس سفتی و درد را بیشتر کنند. با این حال، درد هنگام حرکت میتواند در آسیب عضله، تاندون یا مفصل شانه نیز دیده شود.
۵. آیا گرفتگی زیر بغل خطرناک است؟
گرفتگی ساده عضله معمولاً خطرناک نیست. با این حال، اگر درد با توده یا تورم پایدار، ضعف دست، بیحسی، تب یا علائم قلبی و تنفسی همراه باشد، باید علت آن بررسی شود. برای مشاهده علائم هشداردهنده، بخش مربوط به زمان مراجعه به پزشک را مطالعه کنید.
۶. آیا ماساژ برای گرفتگی عضلات زیر بغل مفید است؟
ماساژ سطحی و ملایم ممکن است در بعضی افراد به کاهش احساس سفتی کمک کند؛ اما ماساژ عمیق و فشار مستقیم روی ناحیه دردناک توصیه نمیشود، بهخصوص اگر احتمال کشیدگی عضله، آسیب تاندون، تورم غدد لنفاوی یا التهاب وجود داشته باشد.
۷. چه زمانی برای گرفتگی زیر بغل به فیزیوتراپی مراجعه کنیم؟
اگر گرفتگی مرتب تکرار میشود، با فعالیتهای روزمره ارتباط دارد، حرکت شانه را محدود کرده یا پس از اقدامات اولیه برطرف نمیشود، ارزیابی فیزیوتراپی میتواند به بررسی عملکرد عضلات و انتخاب تمرین مناسب کمک کند. در صورت وجود علائم هشداردهنده، ابتدا باید بررسی پزشکی انجام شود.
گرفتگی و درد زیر بغل شما تکرار میشود؟
اگر سفتی و درد زیر بغل مرتب تکرار میشود یا هنگام حرکت دست و شانه محدودیت ایجاد میکند، بهتر است علت آن بهدرستی بررسی شود. در فیزیوتراپی دایان، ارزیابی عملکرد عضلات، دامنه حرکتی شانه و الگوی حرکت به انتخاب برنامه درمانی متناسب با شرایط هر فرد کمک میکند.
در صورت نیاز به ارزیابی و مشاوره، میتوانید برای دریافت اطلاعات و نوبت با همکاران ما در فیزیوتراپی در پاسداران تماس بگیرید.
این مطلب با هدف افزایش آگاهی درباره گرفتگی عضلات و روشهای مراقبت اولیه تهیه شده است و جایگزین معاینه، تشخیص یا درمان پزشکی نیست. درد زیر بغل ممکن است منشأ عضلانی، عصبی، عروقی، پوستی یا غدد لنفاوی داشته باشد. در صورت وجود درد قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد یا ضعف ناگهانی، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
بفرست برای کسی که نیاز داره ببینه . . .
بیشتر در این رابطه بخوانید
آخرین مقالات در فیزیوتراپی دایان


