فیزیوتراپی دایان » فیزیوتراپی اندامها » فیزیوتراپی ستون فقرات » علت درد پشت هنگام نفس کشیدن چیست؟ + ارتباط با تنگی نفس
علت درد پشت هنگام نفس کشیدن چیست؟ + ارتباط با تنگی نفس
- مرکز فیزیوتراپی دایان
- آخرین به روزرسانی در ۲۰ تیر ۱۴۰۵



گاهی اوقات همه چیز از یک نفس عمیق، یک سرفه خشک یا حتی یک عطسه ساده شروع میشود؛ ناگهان دردی خنجری، برنده و تیز را در پشت کمر یا بین دو کتف خود احساس میکنید. خیلی از ما در این شرایط سعی میکنیم با حبس کردن نفس، ماساژ دادن کتف یا کشش بدن، این «گرفتگی» را برطرف کنیم. اما وقتی این درد ادامهدار میشود و بهویژه زمانی که با تنگی نفس، تعریق یا احساس سنگینی در قفسه سینه گره میخورد، ترس از مشکلات قلبی یا بیماریهای ریوی به جان آدم میافتد.
واقعیت این است که علت درد پشت هنگام نفس کشیدن همیشه یک سناریوی ترسناک و مرگبار نیست. راستش را بخواهید، در اکثر مواقعی که بیماران با این شکایت به کلینیک مراجعه میکنند، منشأ درد صرفاً درگیری عضلات، دندهها یا مفاصل ریز ستون فقرات است که به دلیل سبک زندگی اشتباه، تحت فشار قرار گرفتهاند. این مشکلات با چند جلسه درمان و توانبخشی به راحتی برطرف میشوند. اما مرز بسیار باریک و حساسی بین یک «اسپاسم عضلانی ساده» و یک «شرایط اورژانسی» (مثل آمبولی ریه یا سکته قلبی) وجود دارد.
در این مطلب به شما خواهیم گفت که دقیقاً در زمان دم و بازدم چه اتفاقی در آناتومی شما رخ میدهد، چرا پشتتان تیر میکشد، نشانههای خطر (Red Flags) کدامند و چگونه میتوان این دردهای آزاردهنده را درمان کرد.
- 1. چکیده علت درد پشت هنگام نفس کشیدن:
- 2. آناتومی تنفس؛ چرا با نفس کشیدن پشتمان تیر میکشد؟
- 3. دلایل اسکلتی و عضلانی؛ شایعترین علت درد پشت هنگام تنفس
- 4. علت درد پشت سمت چپ هنگام نفس کشیدن چیست؟
- 5. زنگ خطرهای ریوی؛ وقتی درد پشت با تنگی نفس ادغام میشود
- 6. بیماریهای قلبی عروقی
- 7. مشکلات گوارشی؛ آیا معده میتواند عامل کمردرد باشد؟
- 8. تشخیص پزشکی؛ پزشک چگونه علت را پیدا میکند؟
- 9. درمان درد پشت هنگام تنفس با تکنیکهای فیزیوتراپی
- 10. اقدامات خودمراقبتی در منزل؛ تا قبل از رسیدن به کلینیک چه کنیم؟
- 11. چه زمانی تماس با اورژانس (۱۱۵) اجباری است؟
- 12. پاسخ به سوالات پرتکرار علت درد پشت هنگام نفس کشیدن
- 13. جمعبندی
چکیده علت درد پشت هنگام نفس کشیدن:
علت درد پشت هنگام نفس کشیدن در بسیاری از موارد ریشه در مشکلات اسکلتی-عضلانی مانند اسپاسم عضلات بیندندهای، التهاب غضروف دندهها (کوستوکندریت) یا قفلشدگی مفاصل ستون فقرات سینهای دارد. با این حال، اگر این درد با تنگی نفس ناگهانی، تعریق سرد، سرفه خونی یا انتشار درد به بازو همراه باشد، میتواند نشاندهنده موارد اورژانسی پزشکی نظیر آمبولی ریه، ذاتالریه، پلوریت (التهاب پرده جنب) یا حمله قلبی باشد. بسیاری از دردهای اسکلتی عضلانی با فیزیوتراپی مناسب و تمرینات اصلاحی بهبود پیدا میکنند.
آناتومی تنفس؛ چرا با نفس کشیدن پشتمان تیر میکشد؟
برای درک ریشه این درد، باید قفسه سینه خود را شبیه به یک آکاردئون بسیار پیچیده تصور کنید. عمل تنفس (به خصوص دم عمیق) یک فرآیند غیرفعال نیست، بلکه یک سمفونی هماهنگ از انقباض و انبساط دهها بافت مختلف است. وقتی شما یک نفس عمیق میکشید، ساختارهای زیر به شدت درگیر میشوند:
عضلات بیندندهای (Intercostal Muscles): این عضلات ظریف در بین ۱۲ جفت دنده شما قرار دارند و وظیفه دارند قفسه سینه را به سمت بالا و بیرون بکشند تا ریهها جا برای باز شدن داشته باشند.
عضله دیافراگم (Diaphragm): این عضله چتر مانند در کف قفسه سینه، با هر دم به سمت پایین (شکم) فشرده میشود تا خلاء ایجاد کرده و هوا را به داخل ریهها بمکد.
مفاصل ستون فقرات سینهای (Thoracic Spine): ۱۲ مهره در پشت شما وجود دارد که دندهها به آنها متصل هستند. با هر نفس عمیق، این مفاصل باید کمی تغییر زاویه دهند تا انعطافپذیری قفسه سینه حفظ شود.
پرده جنب (Pleura): یک غشای دو لایه و لغزنده است که مانند یک کاور صیقلی روی ریهها کشیده شده و از ساییده شدن ریه به دیواره داخلی قفسه سینه جلوگیری میکند.
کوچکترین التهاب، کشیدگی، آسیب، عفونت یا قفلشدگی در هر یک از این ساختارها، باعث میشود تا با هر بار انبساط قفسه سینه در هنگام دم، گیرندههای درد تحریک شده و سیگنال خطر را مستقیماً به مغز شما مخابره کنند.
دلایل اسکلتی و عضلانی؛ شایعترین علت درد پشت هنگام تنفس
خبر خوب برای اکثر بیماران این است که بخش عظیمی از دردهای پشتی که با تنفس، سرفه، عطسه یا چرخیدن تشدید میشوند، ریشه اسکلتی-عضلانی دارند. این دردها معمولاً با حرکات خاص بدتر میشوند و با استراحت یا تغییر پوزیشن بهبود نسبی مییابند. مهمترین این عوامل عبارتند از:
۱. کشیدگی و اسپاسم عضلات بیندندهای (Intercostal Strain)
بدون شک، رتبه اول در ایجاد دردهای تنفسی در ناحیه پشت، متعلق به کشیدگی عضلات بیندندهای و عضلات اطراف کتف (مثل رومبوئیدها) است. اما چرا این عضلات دچار اسپاسم میشوند؟
عوامل ایجاد کننده: بلند کردن اجسام سنگین با زاویه چرخش نامناسب، ورزشهای سنگین بدون گرم کردن (به ویژه در بدنسازی و کراسفیت)، سرفههای شدید و مزمن (مثلاً به دلیل برونشیت یا سرماخوردگیهای طولانی) و حتی نشستنهای طولانیمدت با قوز کمر پشت میز کامپیوتر.
نحوه تشخیص درد: درد ناشی از اسپاسم عضلانی معمولاً ماهیتی تیز و شوکمانند دارد. وقتی نفس عمیق میکشید، عطسه میکنید یا بالاتنه خود را میچرخانید، درد شعلهور میشود. یکی از نشانههای قطعی اسپاسم این است که اگر فشار روی محل درد باعث تشدید علائم شود، احتمال منشأ اسکلتی عضلانی بیشتر است.
ارتباط با فیزیوتراپی: این نوع گرفتگیها به شدت به روشهایی نظیر درای نیدلینگ واکنش مثبت نشان میدهند و درای نیدلینگ میتواند گرههای عضلانی (تریگر پوینتها) را در کمتر از چند دقیقه باز کند.
۲. التهاب غضروف دندهها (Costochondritis – کوستوکندریت)
کوستوکندریت به التهاب غضروفهایی گفته میشود که دندهها را به استخوان جناغ سینه متصل میکنند. هرچند کانون اصلی این التهاب در قسمت جلوی سینه است (و اغلب با حمله قلبی اشتباه گرفته میشود)، اما به دلیل ساختار حلقوی دندهها، درد میتواند در امتداد دنده حرکت کرده و کاملاً به پشت کمر و بین دو کتف ارجاع داده شود. این التهاب معمولاً به دلیل ضربههای فیزیکی، عفونتهای تنفسی ویروسی یا فشار بیش از حد به قفسه سینه رخ میدهد. مشخصه اصلی آن دردی است که علاوه بر نفس عمیق، با لمس و فشار دادن جلوی قفسه سینه نیز به شدت افزایش مییابد.
۳. اختلال و قفلشدگی مفاصل فاست (Facet Joint Dysfunction)
فاصل کوچکی به نام «فاست» در قسمت پشتی مهرهها قرار دارند و به حرکت طبیعی و کنترلشده ستون فقرات کمک میکنند. در افرادی که سبک زندگی کمتحرکی دارند، ساعتهای طولانی در یک وضعیت ثابت مینشینند یا مشاغلی مانند برنامهنویسی و دندانپزشکی دارند، این مفاصل ممکن است به دلیل فشارهای مکرر، التهاب، تغییرات مکانیکی یا اسپاسم عضلات اطراف، دچار اختلال عملکرد و محدودیت حرکتی شوند؛ وضعیتی که گاهی به آن «قفلشدگی مفصل» نیز گفته میشود. از آنجا که دندهها هنگام دم عمیق همراه با مفاصل ستون فقرات حرکت میکنند، این اختلال میتواند باعث ایجاد درد تیز و نقطهای در ناحیه پشت (ستون فقرات سینهای) شود. آزاد کردن این مفاصل از طریق درمان دستی یا منوال تراپی توسط فیزیوتراپیست، در بسیاری از بیماران باعث کاهش درد و بهبود حرکت میشود.
۴. بیرونزدگی دیسک در ناحیه سینهای (Thoracic Herniated Disc)
اگرچه فتق دیسک معمولاً در ناحیه گردن و کمر شایع است، اما دیسکهای ناحیه سینهای (پشت) نیز ممکن است دچار بیرونزدگی شوند. وقتی دیسک پاره شده و به ریشههای عصبی که در امتداد دندهها حرکت میکنند فشار بیاورد، دردی رادیکولار (تیرکشنده) ایجاد میشود که مانند یک نوار دور قفسه سینه میپیچد و با هر بار انبساط ریهها (دم عمیق) عصب تحت فشار بیشتر تحریک میشود.
۵. اسکولیوز و ناهنجاریهای ستون فقرات
انحراف جانبی ستون فقرات (اسکولیوز) یا قوز بیش از حد پشت (کایفوز)، باعث ایجاد نامتقارنی در قفسه سینه میشود. در این شرایط، عضلات یک سمت بدن کوتاه و منقبض و عضلات سمت دیگر بیش از حد کشیده و ضعیف میشوند. این عدم تعادل مکانیکی باعث میشود تنفس عمیق فشار مضاعفی به یک سمت از عضلات وارد کرده و ایجاد درد کند. برای درمان این مشکلات، فیزیوتراپی کمر و دریافت تمرینات اصلاحی ضروری است.
علت درد پشت سمت چپ هنگام نفس کشیدن چیست؟
یکی از پرتکرار و نگرانکنندهترین سؤالات مراجعهکنندگان، احساس درد دقیقاً در سمت چپ پشت و کمر است. از آنجا که قلب انسان تمایل به سمت چپ قفسه سینه دارد، هرگونه درد در این ناحیه استرس و اضطراب مرگباری به بیمار وارد میکند (که همین اضطراب تنفس را تندتر کرده و درد را بدتر میکند).
درد پشت سمت چپ هنگام دم عمیق، معمولاً یکی از ۵ سناریوی زیر است:
اسپاسم عضلات سمت چپ: در بسیاری از افراد، بهویژه افراد راستدست به دلیل استفاده بیشتر از یک سمت بدن و حرکات نامتعادل، عضلات سمت چپ پشت فشار بیشتری را تحمل میکنند و ممکن است دچار گرفتگی یا کشیدگی شوند.
پلوریت ریه چپ: التهاب پرده جنب در ریه چپ که مستقیماً پشت کتف چپ احساس میشود.
مشکلات معده و طحال: معده در سمت چپ بالای شکم قرار دارد. رفلاکسهای بسیار شدید و اسپاسمهای مری میتوانند به صورت دردی ارجاعی در پشت کتف چپ و هنگام فشار دیافراگم (حین دم) حس شوند.
مشکلات قلبی: دردی که با تنفس لزوماً تغییر نمیکند اما با احساس فشردگی و تعریق همراه است.
📌راهنمای طلایی: آیا درد شما در سمت چپ پشت است، اما هیچ ارتباطی به «نفس کشیدن» ندارد؟ به عبارتی فرقی نمیکند نفس عمیق بکشید یا خیر، درد به صورت مداوم، مبهم یا همراه با سوزش در پهلو و کمر شما ثابت است؟ در این صورت، علت درد شما ارتباطی به سیستم تنفسی ندارد و ریشه در مشکلات کلیوی (مثل سنگ کلیه)، دیسکهای کمری یا مشکلات ارگانهای لگنی دارد. پیشنهاد میکنیم مطلب ما درباره علت درد پشت پهلو و کمر سمت چپ را مطالعه کنید تا دقیقاً متوجه علت مشکل خود شوید.
☎️ برای دریافت مشاوره و نوبتدهی، با شماره تلفنهای ۰۲۱۲۲۷۸۶۰۴۹ – ۰۹۱۲۸۳۴۰۵۳۶ تماس بگیرید و یا در روزهای تعطیل از طریق واتس آپ اقدام فرمایید.
زنگ خطرهای ریوی؛ وقتی درد پشت با تنگی نفس ادغام میشود
اگر درد پشت شما صرفاً با یک حرکت ورزشی شروع نشده و با احساس خفگی، سرفههای مداوم یا تنگی نفس واضح همراه است، باید ذرهبین را از روی عضلات برداریم و روی بافت ریه قرار دهیم. بیماریهای تنفسی زیر میتوانند عامل اصلی باشند:
۱. پلوریت (التهاب پرده جنب)
همانطور که پیشتر اشاره کردیم، پرده جنب ریهها را میپوشاند. در حالت عادی، بین دولایه این پرده مایع لغزندهای وجود دارد. اما وقتی این غشا به دلیل عفونتهای ویروسی (مثل آنفولانزا یا کووید-۱۹)، باکتریایی یا بیماریهای خودایمنی ملتهب میشود، مایع لغزنده از بین میرود.
مکانیسم درد: در این حالت، هر بار که ریه باد میشود، این دولایه ملتهب مانند دو قطعه سمباده زبر روی هم کشیده میشوند. درد پلوریت معمولاً با نفس عمیق تشدید میشود و بیمار تمایل دارد تنفس سطحی داشته باشد (که همین امر باعث تنگی نفس ثانویه میشود).
۲. ذاتالریه
عفونت بافت اصلی ریه، کیسههای هوایی را پر از مایع و ترشحات التهابی میکند. ذاتالریه معمولاً با تب، لرز، سرفههای خلطدار و درد قفسه سینه و پشت خود را نشان میدهد. در صورت بروز این علائم، باید توسط پزشک معاینه شوید. بسته به شدت عفونت و شرایط بدنی شما، درمان میتواند به صورت سرپایی با تجویز آنتیبیوتیک خوراکی انجام شود و تنها در موارد شدیدتر نیاز به بستری در بیمارستان خواهد بود.
۳. آمبولی ریه – اورژانس مطلق
آمبولی ریه یکی از خطرناکترین علتهای درد قفسه سینه و پشت است. این اتفاق زمانی رخ میدهد که یک لخته خون (معمولاً از وریدهای پا) کنده شده و یکی از شریانهای ریه را مسدود میکند. با این انسداد، جریان خون مختل شده و در برخی از بیماران ممکن است باعث آسیب و بافتمردگی بخشی از ریه (انفارکتوس ریوی) شود. درد آمبولی معمولاً کاملاً ناگهانی شروع میشود و با تنگی نفس شدید، تپش قلب، سرفه (گاهی همراه با رگههای خون) و افت فشار خون همراه است. این یک شرایط اورژانسی است و باید فوراً با ۱۱۵ تماس بگیرید.
۴. پنوموتوراکس (روی هم خوابیدن ریه)
گاهی اوقات، به دلیل تروما (مثل تصادف و شکستگی دنده) یا حتی به صورت خودبهخودی در افراد جوان و قدبلند، حبابهای هوایی روی ریه میترکند و هوا به فضای بین ریه و دیواره قفسه سینه نشت میکند. این فشار هوا باعث میشود ریه روی هم جمع شود. درد پنوموتوراکس بسیار تیز، ناگهانی و همراه با تنگی نفس بارز در یک سمت سینه و پشت است.
بیماریهای قلبی عروقی
بسیاری از مردم فکر میکنند دردهای قلبی فقط در جلوی سینه و بازوی چپ احساس میشوند. اما گایدلاینهای انجمن قلب آمریکا (AHA) به صراحت بیان میکنند که دردهای قلبی، بهویژه در زنان و افراد دیابتی، میتوانند تظاهرات کاملاً نامتعارفی در ناحیه پشت و بین دو کتف داشته باشند.
۱. حمله قلبی (سکته قلبی)
اگر جریان خون به بخشی از عضله قلب مسدود شود، سلولهای قلبی شروع به از بین رفتن میکنند.
تفاوت با دردهای عضلانی: درد سکته قلبی معمولاً با نفس عمیق کشیدن تغییر محسوسی نمیکند و با فشار دادن دست روی کمر نیز بازتولید نمیشود. این درد ماهیتی فشارنده و لهکننده دارد (انگار یک فیل روی سینه و پشت شما نشسته است). این درد مبهم و سنگین به سمت گردن، فک پایین، بین دو کتف و بازوی چپ ارجاع پیدا میکند و با تعریق سرد، رنگپریدگی، حالت تهوع شدید و تنگی نفس بدون دلیل همراه است.
۲. پریکاردیت (التهاب پرده دور قلب)
قلب نیز مانند ریه در یک کیسه محافظ به نام پریکارد قرار دارد. عفونتهای ویروسی میتوانند این کیسه را ملتهب کنند. درد پریکاردیت بسیار شبیه به دردهای عضلانی یا پلوریت است، زیرا ماهیتی تیز دارد و با دم عمیق یا دراز کشیدن به پشت تشدید میشود.
راه تشخیص غیر دقیق: درد پریکاردیت معمولاً زمانی که بیمار مینشیند و کمی به سمت جلو خم میشود، به شدت کاهش مییابد.
۳. دایسکشن آئورت
پارگی شریان اصلی بدن (آئورت). این یک شرایط فوق اورژانسی است. بیماران این درد را به شکل «پاره شدن» یا «کنده شدن» بافتی در داخل قفسه سینه که مستقیماً به بین دو شانه در پشت تیر میکشد توصیف میکنند.
مشکلات گوارشی؛ آیا معده میتواند عامل کمردرد باشد؟
پاسخ کوتاه بله است. سیستم گوارشی به دلیل مجاورت با دیافراگم و شبکههای عصبی مشترک، میتواند باعث دردهای ارجاعی در پشت شود.
رفلاکس شدید اسید معده: بازگشت اسید معده به مری میتواند باعث اسپاسم مری شود. از آنجایی که مری دقیقاً از جلوی ستون فقرات سینهای عبور میکند، سوزش سر دل گاهی به صورت دردی در بین دو کتف احساس میشود که ممکن است هنگام تنفس (به دلیل فشار دیافراگم روی معده) شدت یابد.
سنگ کیسه صفرا: التهاب کیسه صفرا معمولاً باعث دردی در سمت راست بالای شکم میشود، اما این درد در بسیاری از موارد به زیر کتف راست در پشت ارجاع داده میشود و با نفس کشیدن (چون کبد و کیسه صفرا با دم به سمت پایین حرکت میکنند) بدتر میشود.
تشخیص پزشکی؛ پزشک چگونه علت را پیدا میکند؟
وقتی با شکایت درد پشت هنگام تنفس به پزشک مراجعه میکنید، هدف اصلی در مرحله اول، رد کردن احتمالات خطرناک (قلبی و ریوی) است.
معاینه فیزیکی و تاریخچه بیمار: پزشک از شما میخواهد نفس عمیق بکشید، سرفه کنید یا تنه خود را بچرخانید. او عضلات پشت شما را لمس کرده و فشار میدهد. (اگر درد با فشار دست بازتولید شود، به احتمال زیاد مشکل عضلانی است)
گوش دادن به صدای ریه و قلب: با استفاده از استتوسکوپ برای یافتن صدای ساییدگی پرده جنب یا سوفلهای قلبی.
نوار قلب (EKG/ECG): برای بررسی ریتم قلب و رد کردن احتمال حمله قلبی در همان دقایق اولیه.
عکسبرداری اشعه ایکس (X-Ray): برای بررسی وضعیت استخوانها، شکستگی دنده یا عفونتهای ریوی مشهود.
آزمایش خون (D-Dimer): برای بررسی احتمال وجود لخته خون در بدن (آمبولی).
درمان درد پشت هنگام تنفس با تکنیکهای فیزیوتراپی
پس از اینکه پزشک تأیید کرد منشأ درد شما اسکلتی-عضلانی است، ترکیب دارودرمانی و فیزیوتراپی بهترین رویکرد است. اگرچه داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن نقش بسیار مهمی در کاهش درد و مهار التهاب بافتی دارند، اما اگر مشکل شما ریشه مکانیکی (مثل قفلشدگی مفصل یا کوتاهی عضلات) داشته باشد، فیزیوتراپی برای اصلاح عامل اصلی ضروری است. ما در فیزیوتراپی دایان در خیابان دولت از روشهای زیر کمک میگیریم:
درمان دستی و مانیپولاسیون
فیزیوتراپیستهای متخصص ما با تکنیکهای دقیق موبیلیزاسیون مفصلی، مفاصل فاست قفلشده در ستون فقرات توراسیک و محل اتصال دندهها به مهرهها را با حرکات حسابشده آزاد میکنند. این کار باعث بازیابی دامنه حرکتی قفسه سینه شده و فشار را از روی اعصاب بیندندهای برمیدارد. معمولاً بیماران بعد از انجام درمان دستی، میتوانند بلافاصله یک نفس عمیق بدون درد بکشند.
درای نیدلینگ
عضلات رومبوئید (بین دو کتف) و عضلات بیندندهای مستعد تشکیل نقاط ماشهای (Trigger Points) هستند. در تکنیک درای نیدلینگ، سوزنهای بسیار ظریف و استریل وارد عمق بافت درگیر و اسپاسمشده میشوند. این کار باعث ایجاد یک واکنش توییچ (پرش عضلانی موضعی) شده که سیستم عصبی عضله را ریست کرده و جریان خون را به سرعت به بافت برمیگرداند.
تکارتراپی
تکارتراپی یکی از انقلابیترین روشها در تسریع ترمیم بافت است. با انتقال امواج رادیوفرکانسی به عمق بافتهای کمر و پشت، یک گرمای درونی و بیولوژیک ایجاد میشود. با ایجاد گرمای عمقی، گردش خون موضعی را افزایش داده و روند طبیعی ترمیم بافتهای آسیبدیده اطراف ستون فقرات را تسهیل میکند. برای آشنایی کامل با مکانیسم این روش جذاب، میتوانید به صفحه تکارتراپی سر بزنید.
لیزر پرتوان
اگر التهاب مفاصل دندهای مزمن شده باشد، در کنار دارودرمانی، لیزر پرتوان میتواند یکی از گزینههای موثر فیزیوتراپی برای کمک به کاهش التهاب و تسریع روند بهبودی باشد. اشعه لیزر با نفوذ به لایههای عمقی، مستقیماً میتوکندری سلولها را تحریک میکند تا ATP (انرژی سلولی) بیشتری تولید کنند. این فرآیند که فتوبایومودولیشن نام دارد، التهاب مفصل را با سرعتی چند برابر حالت طبیعی کاهش داده و اثرات ضددرد فوری دارد.
فیزیوتراپی تنفسی و اصلاح پوسچر
در مرحله نهایی، پس از رفع درد، فیزیوتراپیست تمریناتی را برای اصلاح ناهنجاریهای قامتی (مثل قوز پشتی) به شما آموزش میدهد. تمرینات تنفسی عمیق با دیافراگم (به جای تنفس سینهای سطحی) و تقویت عضلات Core و تثبیتکنندههای کتف، باعث میشود تا این مشکل دیگر هرگز به سراغ شما نیاید.
اقدامات خودمراقبتی در منزل؛ تا قبل از رسیدن به کلینیک چه کنیم؟
اگر مطمئن هستید که هیچ یک از علائم خطری که در ادامه میگوییم را ندارید و دردتان صرفاً بعد از یک کار سنگین عضلانی شروع شده، اقدامات زیر در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول بسیار کمککنندهاند:
استراحت نسبی: از بلند کردن اجسام، چرخیدنهای ناگهانی و ورزش پرهیز کنید، اما مطلقاً در رختخواب استراحت نکنید. بیتحرکی مطلق عضلات را خشکتر میکند.
سرمادرمانی در ۴۸ ساعت اول: برای کاهش التهاب حاد، یک کیسه یخ (پیچیده در حوله) را روزی چند بار به مدت ۱۵ دقیقه روی ناحیه دردناک قرار دهید.
گرمادرمانی پس از ۴۸ ساعت: اگر درد ماهیت اسپاسم و خشکی به خود گرفت، حوله گرم یا دوش آب گرم به شل شدن عضلات کمک میکند.
تکنیک تنفس لبغنچهای: برای کاهش درد حین تنفس، از بینی هوا را به آرامی داخل دهید و سپس لبهای خود را غنچه کرده و هوا را بسیار کند خارج کنید. این کار جلوی باز و بسته شدن ناگهانی و دردناک قفسه سینه را میگیرد.
استفاده از داروهای NSAIDs: مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن (در صورت نداشتن منع مصرف گوارشی) میتواند چرخه درد و التهاب عضلانی را بشکند.
چه زمانی تماس با اورژانس (۱۱۵) اجباری است؟
تیم دایان همیشه روی این نکته تأکید دارد که با دردهای قفسه سینه و پشت نباید قمار کرد. اگر درد پشت هنگام تنفس شما با هر یک از نشانههای هشداردهنده (Red Flags) زیر همراه است، حتی یک ثانیه برای درمانهای خانگی یا رزرو نوبت دکتر صبر نکنید و با اورژانس تماس بگیرید:
تنگی نفس شدید که به صورت ناگهانی رخ داده و باعث احساس خفگی میشود.
دردی که حالت فشارنده، خردکننده و سنگین دارد (به جای درد تیز).
دردی که به فک، گردن، شانه چپ یا هر دو بازو کشیده میشود.
سرفههایی که خلط خونی یا صورتی رنگ دارند.
تعریق سرد، رنگپریدگی شدید و احساس سبکی سر یا غش کردن.
تب بالای ۳۹ درجه همراه با لرز شدید.
کبود شدن لبها یا نوک انگشتان دست (سیانوز – نشاندهنده کمبود شدید اکسیژن در خون).
دردی که با دراز کشیدن بدتر شده و با نشستن بهتر میشود (احتمال پریکاردیت).
پاسخ به سوالات پرتکرار علت درد پشت هنگام نفس کشیدن
۱. آیا استرس، اضطراب و پنیک میتواند باعث درد پشت هنگام تنفس شود؟ بله، به صورت غیرمستقیم. در حملات اضطرابی (پنیک اتک)، افراد دچار پدیده بیشتهویهای (Hyperventilation) یا تنفسهای بسیار سریع و کمعمق میشوند. این تنفسهای سریع باعث خستگی مفرط عضلات بیندندهای و دیافراگم شده و در نهایت منجر به گرفتگی و درد در قفسه سینه و پشت میگردد. همچنین استرس مزمن عضلات شانه و گردن را همیشه در حالت انقباض نگه میدارد.
۲. اگر هنگام سرفه کردن کمرم درد میگیرد، مشکل از ریه است یا کمرم؟ لزوماً از ریه نیست. سرفه یک رفلکس بسیار قدرتمند است که فشار داخل شکم و قفسه سینه را به شدت بالا میبرد. اگر شما دچار فتق دیسک کمر، اسپاسم عضلات فیله کمر یا قفلشدگی مفاصل توراسیک باشید، موج فشار ناشی از سرفه به این بافتهای ملتهب برخورد کرده و باعث دردی شوکمانند در کمر میشود.
۳. آیا سرطان ریه میتواند عامل این درد باشد؟ در مراحل اولیه، سرطان ریه معمولاً بدون درد است. اما اگر تومور رشد کرده و به دیواره قفسه سینه، پرده جنب، دندهها یا اعصاب ستون فقرات دستاندازی کند، دردی مداوم در پشت و قفسه سینه ایجاد میکند که با تنفس، سرفه یا خندیدن تشدید میشود. این شرایط معمولاً با کاهش وزن بیدلیل، سرفه مزمن خونی و خستگی همراه است.
۴. طول درمان این درد در فیزیوتراپی چقدر است؟ در صورتی که درد ناشی از اسپاسم عضلانی یا قفلشدگی مفاصل باشد (که شایعترین علت است)، معمولاً بیماران در همان ۱ تا ۳ جلسه اول افت شدید درد (تا ۷۰ درصد بهبود) را تجربه میکنند. درمان کامل و رفع التهابات مزمن ممکن است بین ۵ الی ۱۰ جلسه زمان ببرد.
۵. فرق بین پلوریت و گرفتگی عضلانی چیست؟ درد پلوریت به قدری شدید است که فرد از نفس کشیدن امتناع میکند و معمولاً همراه با علائم عفونی (مثل تب یا سرفه) است. اما گرفتگی عضلانی با لمس نقطه دردناک، ماساژ دادن و یا چرخاندن بدن بازتولید میشود و معمولاً سابقه فیزیکی مشخصی (مثل بلند کردن بار سنگین) در پسزمینه آن وجود دارد.
جمعبندی
درد پشت هنگام نفس کشیدن علامتی نیست که بتوان آن را به سادگی نادیده گرفت. همانطور که در این مطلب بررسی کردیم، طیف وسیعی از علل، از یک اسپاسم عضلانی ساده و بیخطر گرفته تا اورژانسهای کشنده مانند آمبولی ریه، میتوانند این علامت را ایجاد کنند. اولین قدم همیشه حفظ خونسردی و ارزیابی علائم همراه است. اگر درد شما فاقد علائم هشداردهنده (تنگی نفس ناگهانی، تعریق، درد انتشار یابنده به بازو) است و با لمس و حرکت تغییر میکند، به احتمال بسیار بالا با یک مشکل مکانیکی روبرو هستید که تخصص اصلی ماست. متخصصین ما در فیزیوتراپی دایان در پاسداران آمادهاند تا با ارزیابی دقیق بیومکانیک بدن شما و بهکارگیری پیشرفتهترین متدهای درمانی (از لیزر و تکار تا درای نیدلینگ)، تنفس عمیق و بدون درد را در سریعترین زمان ممکن به شما هدیه دهند. استخوانها و عضلات شما نیازی به تحمل این درد ندارند، با ما تماس بگیرید.
☎️ جهت دریافت مشاوره و تعیین وقت، با شماره تلفنهای ۰۲۱۲۲۷۸۶۰۴۹ – ۰۹۱۲۸۳۴۰۵۳۶ تماس حاصل فرمایید. همچنین در روزهای تعطیل میتوانید از طریق واتس آپ اقدام فرمایید.
بفرست برای کسی که نیاز داره ببینه . . .
بیشتر در این رابطه بخوانید
آخرین مقالات در فیزیوتراپی دایان


